Personality of Sport(ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อบุคลิกภาพของนักกีฬา)

ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อบุคลิกภาพของนักกีฬา

       บุคลิกภาพเป็นลักษณะเฉพาะของแต่ละบุคคล ซึ่งมีความแตกต่างกันไปตามแต่ละบุคคล ซึ่งสาเหตุหลักที่ทำให้นักกีฬามีบุคลิกภาพแตกต่างกัน คือ พันธุกรรมและสิ่งแวดล้อม

1. อิทธิพลของพันธุกรรมที่มีต่อบุคลิกภาพของนักกีฬา

บุคลิกภาพภายนอกจะได้รับอิทธิพลจากพันธุกรรมเป็นส่วนใหญ่ เช่น รูปร่าง หน้าตา สีผิว ความสูงลักษณะทางเพศ กลไกการทำงานของร่างกายบางอย่างแม้กระทั่งโรคภัยไข้เจ็บ เช่น พ่อแม่มีรูปร่างสูงใหญ่ ลูกที่เกิดมาจึงมีโครงสร้างที่สูงใหญ่ตามไปด้วย ดังนั้นหากลูกต้องการเป็นนักกีฬาบาสเกตบอลจึงมีความได้เปรียบด้านโครงสร้างร่างกายที่เหมาะสมกับชนิดกีฬา นอกจากนั้นผู้ที่เป็นนักกีฬาคงทราบกันดีว่า การที่จะเล่นกีฬาได้อย่างดีนั้น นอกจากจะมีร่างกายที่แข็งแรงและจิตใจที่เข้มแข็งแล้ว ระดับสติปัญญาที่ได้รับการถ่ายทอดทางพันธุกรรมยังมีผลต่อการตัดสินใจต่างๆ ที่เกิดขึ้นในเกมการแข่งขันได้เช่นเดียวกัน นอกจากบุคลิกภาพภายนอกที่ได้รับการถ่ายทอดทางพันธุกรรมแล้วบุคลิกภาพภายในบางประการอาจได้รับการถ่ายทอดทางพันธุกรรมด้วย เช่น ความคิดหรือการตอบสนองทางอารมณ์ต่างๆ

2. อิทธิพลของสิ่งแวดล้อมที่มีต่อบุคลิกภาพของนักกีฬา นักจิตวิทยา

การกีฬาส่วนใหญ่เชื่อว่าสภาพแวดล้อมเป็นปัจจัยสำคัญในการกำหนดบุคลิกภาพของนักกีฬามากกว่าพันธุกรรม โดยเฉพาะสภาพแวดล้อมทางสังคม เช่น ครอบครัว เพื่อนที่โรงเรียน เพื่อนร่วมทีม รวมไปถึงสังคมทุกระดับที่นักกีฬาได้มีโอกาสเข้าไปเกี่ยวข้องด้วยสิ่งแวดล้อมทางสังคมเหล่านี้จะให้ประสบการณ์ต่างๆ แก่นักกีฬาจนสั่งสมเป็นบุคลิกภาพ

 สำหรับประสบการณ์ดังกล่าวที่มีอิทธิพลต่อบุคลิกภาพ สามารถจำแนกได้ 2 ประการ คือ

     ประสบการณ์ร่วม หมายถึง ประสบการณ์ที่สมาชิกในสังคมเดียวกันจะได้รับในรูปแบบคล้ายคลึงกัน เช่น วัฒนธรรม ความเชื่อ เจตคติ วิถีชีวิต ขนบธรรมเนียมประเพณี โดยประสบการณ์เหล่านี้จะถูกถ่ายทอดจากรุ่นหนึ่งไปรุ่นหนึ่ง ประสบการณ์ร่วมดังกล่าวจะมีผลต่อการสร้างบุคลิกภาพของบุคคลในด้านต่างๆ เช่น ความคิด ความเชื่อการแต่งกาย กิริยามารยาท และการพูดจา

ประสบการณ์เฉพาะ เกิดขึ้นจากการอบรมเลี้ยงดูสั่งสอนจากพ่อแม่ ครู อาจารย์ หรือผู้ฝึกสอนที่แตกต่างกันไป 

        นอกจากปัจจัยด้านพันธุกรรมและสิ่งแวดล้อม ยังมีปัจจัยอื่นๆ ที่เกี่ยวข้องกับการกำหนดรูปแบบบุคลิกภาพของแต่ละบุคคลด้วย เช่น ฐานะทางเศรษฐกิจของครอบครัว บรรยากาศและสัมพันธภาพภายในครอบครัวหรือภายในทีมกีฬา รวมถึงสุขภาพร่างกายของแต่ละบุคคล จะเห็นได้ว่าโครงสร้างบุคลิกภาพของบุคคล ประกอบด้วยอิทธิพลจากการผสมผสานระหว่างประสบการณ์ร่วมและประสบการณ์เฉพาะโดยกระบวนการในการรับประสบการณ์ทั้ง 2 ประเภทนี้สามารถเกิดได้ทั้งทางตรงได้แก่ การอบรมสั่งสอน และทางอ้อมที่เกิดจากการทำตามตัวแบบจนเกิดการสั่งสมทีละเล็กทีละน้อยจนกลายเป็นบุคลิกภาพที่ถาวรของบุคคลในที่สุด

อ้างอิง : ชื่อหนังสือ จิตวิทยาการกีฬา ปีที่พิมพ์ 2556

            จัดพิมพ์โดย กรมพลศึกษา กระทรวงการท่องเที่ยวและกีฬา